Teknolojik ve sosyal gelişmeler hayatımızın tüm alanını olduğu gibi bizim çalışma yöntemlerimizi de belirler. Bunun sonucu olarak ofislerimizin görünüşü, kullanılan cihazlar ve çalışma yöntemleri etkilenir. Karmaşık, sıklıkla kendi kendine organize olan ve sürekli değişen iş ihtiyaçları yüksek düzeyde esneklik gerektirir. Bunun sonucu olarak zemin malzemeleri düzenlenmesi, tavan malzemeleri ve yapısı, enerji, data, ve diğer bağlantı ihtiyaçları, mobilyalar ve iş istasyonları, ve tabiki ofis aydınlatmaları ve yapılan kullanılan ışık planlaması bundan elli yıl öncesinden tamamıyla farklıdır. Bundan elli yıl öncesinde kağıt üzerinde kurulu olan iş dünyası, günümüzde yerini dijital iletişim araçlarına bırakmıştır. Çalışma şekli ve saatlerinin dinamikliği ve esnekliği giderek artmıştır. Dijital süreçlerin karmaşıklığı, yüksek konsantrasyonlu yoğun çalışmanın gerçekleştiği alanlar ve proje odaklı çalışma merkezlerinin aydınlatmaları birbirinden farklıdır ve bu farklılıklara sadece mühendislerin değil çalısanlarında dikkat etmesi gerekmektedir. Işık planlaması canlı ve keyifli bir çalışma ortamı yaratmak ve istenilen verimi almak için önemli bir bileşendir.

UYGULAMADA OFİS TASARIMI

Armatür ve Işık Kaynağı Seçimi İçin 5 Parametre

Işık kalitesi 

Kullanılan ışık kaynağının kalitesi insan şağlığı üzerinde etkisi büyüktür. Doğrudan görmeyi, görsel algıyı etkilemekte, göz sağlığını direk ilgilendirmektedir. Kullanılacak kaynakların renk sıcaklıklarına ve renksel geriverimleri önemlidir. Ancak özellikle Led kaynakların, renksel spektrumlarına dikkat etmemiz gerekmektedir. Özellikle yüksek enerjili mavi dalga boylarında üretilen ışığın miktarının gözde ve retinada yaratabileceği hasar önemlidir. Kullanılacak kaynaklarda bu “Mavi Pick” değerlerinin kontrol edilmesi, mavi dalga boyları düşürülmüş Led kullanılmasına özellikle dikkat edilmesi gerekmektedir. 

Esneklik

Yeni çalışma ortamları, farklı yaş grubu ve kimlikte kişilerin, daha esnek çalışma saatleri ve daha esnek ortamlarda çalışmayı arzu ettikleri ortamlar olacaktır. Bu ise son derece esnek bir aydınlatma sistemini gerektirmektedir. Seçilecek aydınlatma sistemi bu sıklıkla değişebilecek ortamları kolayca sağlayabilecek bir altyapıya sahip olmalıdır. Bu sadece ışık miktarı ve renginin kontrolü ile değil, aynı zamanda optik özelliklerin, hatta ışık kaynağı yerlerinin, bakış doğrultularının değiştirilebileceği veya kontrol edilebileceği bir sistem olmalıdır. 

Verimlilik

Yüksek ömür, ve verim sadece firma giderlerinin düşürülmesi için değil aynı zamanda firma çalışanlarının ve firma müşterilerinin dikkate aldığı çok önemli kavramlardır. Daha duyarlı bir toplumsal yapı, sadece kendi özel hayatında kullandığı cihazlara değil, çalıştığı firmanın çevreye bakışına da dikkat etmektedir. Yine duyarlı toplum, kullandığı ürünlerin veya hizmet aldığı işletmelerin ne ölçüde çevreye duyarlı olduğuna dikkat etmekte, tercihlerinin buna göre yapmaktadır. Yeşil bina konsepti bu sürdürülebilirlik kavramlarından ortaya çıkmıştır. Aydınlatma sisteminin bu beklentileri karşılayabilecek nitelikte olması gerekmektedir. 

Ürün kalitesi

Armatür ve komponentlerinin kalitesi sistemin uzun ömürlü olmasını, az bakım ve müdahale gerektirmesini sağlar. Tüm komponentlerin uyumlu ve bir arada gerekli emniyet payları ve tolerensları ile bir araya getirilmesi çok önemlidir. Bu doğabilecek arıza, kazaları en aza indirecektir. Ürünün ve komponentlerinin sahip olduğu kalite belgeleri, ürün üzerinde yapılan işlemlerin bu konuda belirli kalite sertifikalarına sahip işletme veya birimlerce yapılması çok önemlidir. 

İşlevsellik 

Ürün kalitesi sadece malzemenin kaliteli olması demek değildir. Aynı zamanda yapılacak uygulama için uygunluğununda dikkate alınması gerekmektedir. Yine aydınlatma sisteminin özelliklerinin yapılacak iş koluna, ortamına, işin niteliğine göre son derece dikkatli bir biçimde belirlenmesi, elektriki ve mekanik ihtiyaçların iyi tespit edilmesi gerekmektedir. Yine istenilen optik ve ışıksal ihtiyaçları tam anlamıyla karşılayabilmesi, doğabilecek yeni ihtiyaçlara ise aksesuarları ile cevap verebilecek nitelikte olması gerekmektedir. 

OFİS AYDINLATMASI

Kamaşma

Yansıma, ışığın bir nesneye çarpıp yayılmasıdır. Nesnenin yüzeyi cam, su veya parlak bir metal gibi pürüzsüzse, ışık yüzeye çarptığı açıyla aynı açıda yansır. Kağıt veya başka bir yüzeyden yansıyan ışık, özel yazılım ile hesaplanabilen Kontrast Oluşturma Faktörü (CRF) kullanılarak değerlendirilir. Standart ofis çalışmalarında ortalama değer 0,7’dir. Ancak çok parlak malzemeler içeren işler için daha yüksek bir değer gerekir.

Puslu yansıma, gelen ışığın kontrastı azaltarak bir yüzeyde görülmesi gereken detayları kısmen veya tamamen gizlediği zaman meydana gelir. Bu yüzeyler, bilgisayar ekranları, mobilya yüzeyleri veya parlak kağıtlar olabilir. Yansımayı önlemek için, sadece odadaki armatürlerin tipine ve düzenine değil, aynı zamanda ofis mobilyalarının kaplama malzemelerine ve monitörlerin konumlandırılmasına da bakmak gerekir. 

Ekranlı araçlarla çalışılan ofislerde öneriler ve yönergeler

Bilgisayar ekranlarında oluşan puslu yansıma ofis çalışanları şikayetlerinin nedenlerindendir. Pencereler, armatürler ve parlak duvarlar gibi yüzeylerin ekranlarda yansıma yapmayacak şekilde planlanması gereklidir. Böyle bir düzenlemenin mümkün olmadığı durumlarda, ekranlara yansıyan yüzeylerin parlaklığı azaltılmalıdır. Armatürler için DIN EN 12464; kullanılan bilgisayar ekranının tipine ve parlama önleyici tasarımına bağlı olarak dikeye 60°’nin üzerindeki açılar için geçerli olan parlaklık sınırlarını belirler.

Önemli ölçüde değişen iş süreçlerine ve dijital aydınlatma teknolojisi çağına rağmen, ofis aydınlatması hala 30 veya 40 yıl öncesine dayanan ilkelere göre tasarlanmaktadır. Bununla birlikte, günümüzün çalışma tarzı, kendisini bu geleneksel yaklaşımlardan ayıran ya da genişleten standartların ve direktiflerin yorumlanmasını gerektirmektedir.

Ofis standartlarına göre aydınlatma tasarımı

Türetmeler ve zorluklar 20. yüzyılın sonuna kadar dosyalama düzenlemeleri, verimli, kağıt ağırlıklı kullanım için masa tablaları ve daktilolar süreçler, çok uzayan parlak, tekdüze gerçek masa yüzeyinin ötesinde. Bunun sonucunda bir üniforma Işık halısı dikdörtgen şeklinde dizilmiş sıra sıralarını kapladı ızgaralar. Elektronik veri işlemenin başlamasıyla birlikte, dar ışık huzmesi ışığı yatay düzlemlerde yoğunlaştırırken, ekranlarda yansıyan parlamayı sınırlamak için dar dağıtım armatürleri giderek daha fazla monte edildi.

Dezavantaj: Güçlü gölgeleme ve karanlık tavan ve duvar alanları mekansal algıyı bozdu ve gözün ekran ve arasındaki parlak karanlık adaptasyonu çevredekiler. Avrupa’da geçerli EN 12464-1 standardı ve dünyadaki birçok ülke için uyarlanmış bunları tespit etti riskler ve şimdi hem niteliksel hem de niceliksel aydınlatma kriterleri. Bununla birlikte, geleneksel nicel olarak odaklı tasarım konseptleri ofis aydınlatmasını azaltmaya devam ediyor yatay aydınlatmaya ve görsel konforun değerlendirilmesine veri sayfalarında UGR değerleri ile. 

Yarının ofis aydınlatmasının gereksinimleri

Modern ofis alanlarının donatılması ve organize edilmesi odaklıdır kullanıcılarının çeşitli faaliyetlerine. Bu yaklaşım, ayrıca aydınlatma ile yansıtılabilir ve minimum normatif uçaklarla ilgili standartlar dikkate alınmalıdır aydınlatılması, aydınlatma seviyesi ve seçim kriterleri armatürler.

LİTPA’da insanlar ve onların algısı her zaman odaklanmıştır, yani standartlara uygun ofis armatürleri üretiyoruz, ancak aynı zamanda kalitatif, kullanıcı merkezli aydınlatma tasarımıyla yüksek görsel konfor yaratan planlamayı da savunuyoruz.

İş ekipmanı üzerine yansımalar

Armatürlerin ekranlar, klavyeler ve basılı medyadaki yansımaları görme keskinliğini bozar ve yorgunluğa ve baş ağrısına neden olabilir. Armatür parlama kontrolünün yanı sıra, armatürlerin bireysel, hassas düzenlemesi genellikle ihmal edilir, ancak yansıyan parlamayı önlemek için belirleyici faktorlerdendir.

Ekranların dikeyle 20° açı yaptığı yerlerde kritik açı dikey ve tavan düzlemi arasında 50° dir. Bu nedenle kullanılan armatürlerin maksimum ışın açısı γ max=50°’yi geçmemelidir.